Radzików, 31.07.2026 r.
Pan
Stefan Krajewski
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
za pośrednictwem
Departamentu Płatności Bezpośrednich
Wydziału Spraw Środowiskowych i Klimatycznych
Stanowisko Polskiego Związku Producentów Roślin Zbożowych w sprawie projektu wycofania wsparcia dla Integrowanej Produkcji Roślin – wariant rośliny rolnicze w ramach ekoschematów
Szanowny Panie Ministrze,
Polski Związek Producentów Roślin Zbożowych wyraża zdecydowany sprzeciw wobec planu wycofania wsparcia dla Integrowanej Produkcji Roślin (IPR) w ramach ekoschematu.
W naszej ocenie proponowana zmiana pozostaje w sprzeczności z celami Krajowego Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej, którego jednym z podstawowych założeń jest ograniczenie stosowania środków ochrony roślin, zwiększenie wykorzystania metod biologicznych oraz upowszechnianie integrowanej ochrony roślin.
Integrowana Produkcja Roślin od wielu lat skutecznie realizuje właśnie te cele. Jest to kompleksowy, certyfikowany system produkcji obejmujący cały proces technologiczny – od przygotowania stanowiska i racjonalnego nawożenia, poprzez integrowaną ochronę roślin, aż po uzyskanie bezpiecznego produktu o potwierdzonej jakości. Rolnicy uczestniczący w systemie są zobowiązani do prowadzenia szczegółowej dokumentacji, monitorowania agrofagów, stosowania metod niechemicznych oraz przestrzegania metodyk produkcji, a cały proces podlega niezależnej certyfikacji i kontroli.
Jeżeli obecnie uznaje się, że efekty środowiskowe programu są niższe od oczekiwanych, nie powinno to prowadzić do likwidacji wsparcia, lecz do dalszego doskonalenia metodyk Integrowanej Produkcji Roślin. Oznacza to konieczność aktualizacji wymagań oraz ich dostosowania do obecnych wyzwań środowiskowych, a nie rezygnację z instrumentu, który już dziś skutecznie realizuje cele polityki rolnej i środowiskowej.
W ostatnich latach państwo zachęcało producentów do wdrażania systemu Integrowanej Produkcji Roślin poprzez szkolenia, certyfikację oraz wsparcie finansowe. Wielu rolników poniosło znaczące nakłady związane z dostosowaniem gospodarstw do wymagań systemu. Wycofanie wsparcia oznacza zmianę zasad prowadzenia polityki rolnej i może znacząco osłabić zaufanie producentów do długoterminowych instrumentów Wspólnej Polityki Rolnej.
Należy również zwrócić uwagę, że uczestnictwo w systemie IPR wiąże się z dodatkowymi kosztami związanymi z certyfikacją, szkoleniami, kontrolami, prowadzeniem dokumentacji oraz wykonywaniem obowiązków wynikających z metodyk produkcji. Brak wsparcia finansowego spowoduje rezygnację wielu gospodarstw z uczestnictwa w systemie, co doprowadzi do ograniczenia liczby certyfikowanych producentów.
Szczególnie istotnym argumentem przemawiającym za utrzymaniem wsparcia jest konieczność budowania przewagi konkurencyjnej polskiego rolnictwa poprzez jakość produkcji. W obliczu rosnącego importu tańszych produktów rolnych z krajów trzecich, w tym z państw Mercosur oraz Ukrainy, Polska nie jest w stanie skutecznie konkurować wyłącznie ceną. Naszą przewagą powinny być wysoka jakość, bezpieczeństwo żywności oraz wiarygodny system certyfikacji.
Certyfikowana żywność powinna stać się jednym z najważniejszych argumentów zachęcających konsumentów do wyboru produktów pochodzących z polskiego rolnictwa. W dłuższej perspektywie właśnie potwierdzona jakość oraz bezpieczeństwo żywności mogą budować trwałe zaufanie konsumentów i wzmacniać pozycję polskich producentów zarówno na rynku krajowym, jak i zagranicznym.
Podkreślenia wymaga również fakt, że promocja certyfikowanej żywności wysokiej jakości stanowi jeden z priorytetów polityki Unii Europejskiej. Dlatego właściwym kierunkiem działań powinno być zwiększanie liczby gospodarstw uczestniczących w systemie Integrowanej Produkcji Roślin oraz rozwój promocji produktów oznaczonych logo IPR, a nie ograniczanie funkcjonowania tego systemu.
Integrowana Produkcja Roślin nabiera szczególnego znaczenia w sytuacji systematycznego wycofywania kolejnych substancji czynnych środków ochrony roślin. Produkcja bezpiecznej żywności będzie w coraz większym stopniu opierała się na metodach biologicznych, agrotechnicznych i innych rozwiązaniach niechemicznych. IPR jest obecnie najlepiej przygotowanym systemem wspierającym producentów w dostosowaniu się do tych wyzwań.
Rolnicy posiadający certyfikat IPR pełnią również ważną funkcję edukacyjną. Ich gospodarstwa stanowią przykład, że możliwe jest prowadzenie nowoczesnej, konkurencyjnej i przyjaznej środowisku produkcji rolniczej. Dlatego zamiast ograniczać wsparcie dla tych gospodarstw, należałoby zachęcać kolejnych producentów do wdrażania zasad Integrowanej Produkcji Roślin.
Likwidacja wsparcia dla Integrowanej Produkcji Roślin oznaczałaby rezygnację ze wspierania jedynego w Polsce certyfikowanego systemu produkcji roślinnej, który w sposób kompleksowy łączy realizację celów środowiskowych i klimatycznych z produkcją bezpiecznej żywności o potwierdzonej jakości. Byłby to sygnał osłabiający zaufanie do działań państwa na rzecz rozwoju zrównoważonego rolnictwa oraz certyfikowanych systemów jakości żywności, które powinny stanowić jeden z filarów konkurencyjności polskiego rolnictwa na rynku krajowym i międzynarodowym.
Integrowana Produkcja Roślin nie jest kosztem dla budżetu państwa, lecz inwestycją w bezpieczeństwo żywnościowe, ochronę środowiska, zdrowie konsumentów oraz konkurencyjność polskiego rolnictwa. Wycofanie wsparcia dla gospodarstw realizujących najwyższe standardy produkcji będzie sygnałem zniechęcającym do podejmowania działań prośrodowiskowych i osłabi rozwój certyfikowanej produkcji żywności w Polsce.
Mając na uwadze powyższe argumenty, Polski Związek Producentów Roślin Zbożowych wnosi o odstąpienie od planu wycofania wsparcia dla Integrowanej Produkcji Roślin oraz utrzymanie tego ekoschematu jako jednego z najważniejszych narzędzi realizacji celów środowiskowych, klimatycznych i jakościowych Wspólnej Polityki Rolnej.
Jesteśmy przekonani, że dalsze wspieranie Integrowanej Produkcji Roślin będzie sprzyjało rozwojowi zrównoważonego rolnictwa, zwiększaniu podaży certyfikowanej żywności wysokiej jakości oraz wzmacnianiu konkurencyjności polskiego sektora rolnego na rynku krajowym i międzynarodowym.
Liczymy na ponowną analizę proponowanych zmian oraz uwzględnienie głosu producentów rolnych, którzy od wielu lat aktywnie wdrażają rozwiązania służące ochronie środowiska, bezpieczeństwu żywności i realizacji celów Wspólnej Polityki Rolnej.
Z wyrazami szacunku,
Justyna Jasińska
Prezes Zarządu
Polski Związek Producentów Roślin Zbożowych
fot. A.Kozłowska, wszystkie prawa zastrzeżone
